Odbudują niepodległościowy pomnik

YXJ0aWNsZXMvMjAxODA0MDQxMDI1NDYtNjQtMS5qcGc=,800,420
Pomnik wzniesiony w 1928 roku w 10. rocznicę odzyskania przez Polskę Niepodległości został zniszczony podczas II wojny światowej, a po jej zakończeniu rozebrany przez ówczesne władze PRL. Teraz kodeńska społeczność pragnie go odbudować.

Rok 2018 jest bardzo szczególnym czasem. W listopadzie przypadnie setna rocznica odzyskania przez Polskę Niepodległości. W wielu miejscowościach naszego kraju społeczność postanowiła podjąć różnego rodzaju przedsięwzięcia i nie inaczej będzie w Kodniu. To właśnie tam w 1928 został wzniesiony pomnik na cześć 10. rocznicy wolności Polski.

Autorem projektu monumentu sprzed dziewięciu dekad był kierownik szkoły Michał Falandysz. Aby móc plany zamienić w rzeczywistość przeprowadzono zbiórkę pieniędzy, którą zajęli się nauczyciele Franciszek Jagiellak i Eugeniusz Bal. Z kolei uczniowie przygotowali okolicznościowe przedstawienie.

 Pomnik został wykonany przez lokalnych rzemieślników – Stanisława, Michała i Józefa Starzyńskich oraz Antoniego Witkowicza. Na szczycie kamiennego ostrosłupa zamocowano orła w koronie, którego odlew sporządził Czesław Starzyński. Ważnym elementem była wmurowana tablica, na której widniał napis „DZIESIĘCIOLECIE NIEPODLEGŁOŚCI. 11. XI. 1928”. Monument był zlokalizowany w pobliżu Placencji (zbieg ulic Terespolskiej i 3 Maja – obecnie 1 Maja).

Niestety podczas wojny hitlerowcy nie oszczędzili pomnika i zrzucili z niego godło narodowe. Natomiast w 1952 roku komuniści decyzją Powiatowej Rady Rejonowej w Białej Podlaskiej rozebrali monument. Mówi się, że z materiałów pozostałych po zburzeniu obiektu stworzono sławojkę lub drogę prowadząca do ośrodka zdrowia.

Ciekawą historię ma za sobą wspomniana wcześniej pamiątkowa tablica. W obawie przed zniszczeniem ówczesny sołtys Adolf Hartman ukrył ją i przechowywał na terenie swojej posesji. Tablica została zakopana i dopiero niedawno odnaleziona. Ma ona zostać „wlepiona” w nowy pomnik. W styczniu tego roku przekazano ją Komitetowi Społecznemu odbudowy Pomnika Odzyskania Niepodległości w Kodniu.

 O odbudowie pomnika społeczeństwo Kodnia myślało od dawna, a setna rocznica tak ważnego historycznie wydarzenia jest wręcz datą idealną. Nowy monument powstanie według projektu artysty-rzeźbiarza Roberta Mitury. Na granitowym obelisku pojawi się orzeł w koronie, który w szponach będzie trzymał marszałkowskie buławy. Na dolnej części pomnika zostaną wbudowane dwie tablice – historyczna z 1928 roku oraz nowa, upamiętniająca 100-lecie Odzyskania Niepodległości.

Nowy obiekt stanie w samym centrum Kodnia, w pobliżu Bazyliki św. Anny. Odsłonięcie zaplanowano na 11 listopada podczas obchodów Święta Niepodległości. Środki na budowę pomnika będą pochodzić ze środków własnych gminy, od sponsorów, a także ze sprzedaży „cegiełek” o wartości 20, 50 oraz 100 zł.

Udostępnij!

Komentarze: 0

Twój E-mail nie zostanie opublikowany. Pola obowiązkowe zostały oznaczone *