Warzywa „na kliknięcie” w Łomazach? Gmina walczy o unijne pieniądze na szkolną rewolucję

Łomazy mogą wkrótce znaleźć się w gronie najbardziej innowacyjnych gmin w regionie. Samorząd złożył wniosek o niemal 100 tys. zł dofinansowania z programu „Innowacje w samorządzie”. Wśród planów jest wdrożenie nowoczesnych technologii w szkolnych stołówkach oraz wsparcie dla lokalnych inicjatyw w Centrum Kultury i Rozwoju „TY decydujesz”.

Największe emocje budzi jednak pomysł, który jeszcze do niedawna kojarzył się raczej z laboratoriami przyszłości niż szkolną kuchnią.

Szkoła jak mini laboratorium

Jeśli projekt uzyska finansowanie, w Łomazach mogą pojawić się tzw. farmy wertykalne- kompaktowe, w pełni zautomatyzowane instalacje do uprawy roślin. To urządzenia przypominające szafy, w których warzywa i zioła rosną bez użycia gleby, w kontrolowanych warunkach.

Bazylia, rukola czy mikroliście mogłyby być dostępne przez cały rok- niezależnie od pogody. Co istotne, cały proces uprawy- od podlewania po oświetlenie- kontrolowany jest za pomocą aplikacji mobilnej.

Mniej kosztów, mniej strat

Z punktu widzenia gminy to nie tylko nowinka technologiczna, ale także potencjalne oszczędności. Produkcja warzyw na miejscu ogranicza konieczność ich zakupu i transportu, a także zmniejsza skalę marnowania żywności.

Rośliny pozostają świeże do momentu zbioru- nie więdną na półkach i nie trafiają do kosza. Dodatkowym atutem jest niewielka powierzchnia, jakiej wymagają urządzenia- uprawa odbywa się pionowo, co pozwala zmieścić je nawet w szkolnych korytarzach.

Edukacja i zdrowie w jednym

Projekt ma też wymiar edukacyjny. Uczniowie mogliby obserwować na co dzień, jak nowoczesne technologie wspierają produkcję żywności. To praktyczna lekcja ekologii i innowacji w jednym.

Korzyści dla mieszkańców i uczniów są konkretne:

• stały dostęp do świeżych, lokalnie uprawianych warzyw,
• ograniczenie chemii i transportu w łańcuchu dostaw,
• nauka poprzez bezpośrednie doświadczenie,
• zmniejszenie strat żywności.

Gotowe rozwiązania zamiast eksperymentów

Jak podkreślają przedstawiciele projektu, gmina nie działa w ciemno. Program „Innowacje w samorządzie” oferuje sprawdzone rozwiązania, które funkcjonują już w innych miejscach.

- Świat się zmienia, a wraz z nim potrzeby mieszkańców. Samorządy muszą sięgać po nowoczesne narzędzia, jeśli chcą nadążyć za rzeczywistością- mówi Daniel Prędkopowicz, prezes Fundacji Fundusz Współpracy.

Farmy wertykalne to tylko jedna z kilkudziesięciu propozycji dostępnych w ramach programu. Kluczowe jest to, że są to modele już przetestowane, gotowe do wdrożenia bez konieczności długotrwałych analiz i eksperymentów.

Decyzja wkrótce

Na razie projekt jest na etapie oceny wniosku. Jeśli gmina otrzyma dofinansowanie, Łomazy mogą stać się jednym z pierwszych miejsc w Polsce, gdzie nowoczesna technologia na dobre zagości w szkolnych stołówkach.

Dla mieszkańców oznacza to jedno- przyszłość może być bliżej, niż się wydaje. I… całkiem smaczna.